Do maja 2018 roku wiele firm i instytucji korzystało z usług Administratora Bezpieczeństwa Informacji (ABI). Po wejściu w życie RODO (Rozporządzenia UE 2016/679) funkcja ABI została zastąpiona przez Inspektora Ochrony Danych (IOD).
Co oznacza to w praktyce? Jak wyglądało przejęcie obowiązków ABI przez IOD i co powinni wiedzieć przedsiębiorcy?
ABI a IOD – jaka jest różnica?
ABI (Administrator Bezpieczeństwa Informacji) działał na podstawie przepisów poprzedniej ustawy o ochronie danych osobowych z 1997 r.
Z dniem 25 maja 2018 r. funkcja ABI została wygaszona, a jego obowiązki – z modyfikacjami – przejął IOD, czyli Inspektor Ochrony Danych, powoływany już w oparciu o RODO.
| Porównanie funkcji | ABI (przed 2018) | IOD (po RODO) |
| Podstawa prawna | Ustawa o ochronie danych (1997) | RODO (UE 2016/679) |
| Status prawny | Osoba zgłaszana do GIODO | Obowiązkowo lub fakultatywnie powoływany przez ADO |
| Zakres obowiązków | Rejestracja zbiorów, nadzór | Doradztwo, audyty, kontakt z UODO |
| Wymogi formalne | Brak szczegółowych | Wymagana wiedza fachowa i niezależność |
Jak wyglądało przejęcie obowiązków ABI?
Proces był automatyczny – ABI powołani przed 25 maja 2018 r. automatycznie stali się IOD-ami, ale tylko na określony czas (do 1 września 2018 r.), o ile administrator danych nie zrezygnował z ich usług.
Po tym okresie każdy podmiot musiał samodzielnie zdecydować, czy powołuje IOD-a i zgłosić to do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO).
Kiedy trzeba powołać IOD?
Zgodnie z art. 37 RODO, IOD musi być powołany, jeśli:
- Administratorem danych jest organ publiczny lub podmiot publiczny (z wyjątkiem sądów)
- Główna działalność administratora polega na regularnym i systematycznym monitorowaniu osób na dużą skalę
- Przetwarzane są dane wrażliwe (np. zdrowotne, biomedyczne) na dużą skalę
Dla innych podmiotów – powołanie IOD jest dobrowolne, ale często zalecane.
Jakie obowiązki przejął IOD po ABI?
IOD przejął część obowiązków ABI, ale jego rola jest szersza i silniej osadzona w strukturze organizacji. Do głównych zadań IOD-a należą:
- informowanie i doradzanie administratorowi oraz pracownikom
- monitorowanie przestrzegania RODO
- szkolenie personelu
- współpraca z UODO
- pełnienie funkcji punktu kontaktowego dla organu nadzorczego i osób, których dane dotyczą
Praktyczne konsekwencje dla firm
- Jeśli Twoja firma korzystała wcześniej z ABI – nie oznacza to automatycznego spełnienia obowiązków z RODO
- IOD musi posiadać fachową wiedzę prawną i techniczną
- Powołanie IOD-a to nie tylko formalność, ale realna odpowiedzialność – także karna i cywilna
- Warto mieć jasny zakres obowiązków IOD-a (np. w umowie lub regulaminie)
Co warto zrobić dziś?
- Sprawdź, czy Twoja organizacja ma obowiązek powołania IOD-a
- Jeśli już go powołałaś – upewnij się, że zakres jego obowiązków jest zgodny z RODO
- Przeanalizuj, czy Twoja firma realnie korzysta z jego wiedzy i kompetencji, czy jedynie „odfajkowuje obowiązek”
Podsumowanie
- Funkcja ABI przestała istnieć z dniem 25 maja 2018 r.
- Obowiązki ABI przejął IOD, ale jego zadania są szersze i bardziej złożone
- Powołanie IOD-a jest obowiązkowe tylko w określonych przypadkach – w innych warto rozważyć to jako formę zabezpieczenia
- Formalne przejęcie obowiązków ABI nie oznacza automatycznego dostosowania do RODO – potrzebne są działania dostosowawcze
Potrzebujesz pomocy przy powołaniu IOD-a, audycie zgodności z RODO lub przygotowaniu umów i dokumentacji?
Skontaktuj się z naszą kancelarią – wspieramy zarówno małe firmy, jak i instytucje publiczne.



